Đọc hiểu Em đi học từ phía cổng trời | Đề thi cuối kì 1 môn Ngữ Văn tỉnh Lào Cai

Đề đọc hiểu dưới đây là đề thi cuối kì 1 môn Ngữ Văn tỉnh Lào Cai. Mời các em cùng tham khảo những câu trả lời sau đây để trả lời cho đề thi trên nhé.
Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:
Em đi học từ phía cổng trời
Em tôi đi ra từ mầu của khói
Trên con đường chênh vênh, dốc ngược
Trong tiết trời mùa đông
Từ cổng trời hút gió
Em đến trường vẫn cười cười nói nói
Chiếc ô che nghiêng thấp thoáng phía cổng trời
Dòng sông sương đậu trên bờ vai,
Sương làm ướt áo em
Làm ướt cả đá cổng trời
Mà tiếng cười vẫn giòn tan trong rét mướt
Mây vẽ em trong không gian
Huyền ảo
Không bức tranh nào
Đẹp như bức tranh vẽ bằng mây, bằng gió
Bằng cả nụ cười
Mây không cao bằng vai em tôi
Dòng sông sương không ngăn nổi bước chân em
Chiếc áo tơi và má em tôi ướt
Mà vai em vẫn đeo cặp sách tới lớp, tới trường
Tiếng cười còn đọng lại trong sương
Em đi học từ phía cổng trời đẹp như bức tranh
Tạc vào vách đá
Tạc vào màn sương bay bay.
(Đỗ Văn Dinh – Thơ đoạt giải cuộc thi thơ báo Văn nghệ năm 2020 – Trang thơ báo Văn nghệ: baovannghe.com.vn)
Đọc hiểu Em đi học từ phía cổng trời
Câu 1. Đoạn trích trên được viết theo thể thơ nào?
Câu 2. Những từ ngữ, hình ảnh nào trong đoạn thơ miêu tả hoàn cảnh và tâm trạng của “em” khi đi học?
Câu 3. Nêu hiệu quả của 01 biện pháp tu từ được sử dụng trong những dòng thơ sau:
“Em đi học từ phía cổng trời đẹp như bức tranh
Tạc vào vách đá
Tạc vào màn sương bay bay.”
Câu 4. Niềm vui đi học của “em” khi vượt khó đến trường có ý nghĩa gì với anh/chị?
Câu 5. Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn ngắn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý nghĩa của tinh thần vượt khó.
Trả lời
Câu 1:
- Thể thơ: Tự do.
Câu 2:
Những từ ngữ, hình ảnh thể hiện hoàn cảnh và tâm trạng của “em”:
- Bước ra từ sắc màu khói sương.
- Con đường gập ghềnh, dốc cao hiểm trở.
- Thời tiết mùa đông lạnh giá.
- Gió cuộn mạnh qua cổng trời.
- Sương đọng trên vai, thấm ướt áo.
- Tiếng nói cười vang vọng, hồn nhiên, trong trẻo.
Câu 3:
Biện pháp tu từ:
- So sánh: Hình ảnh em đi học được ví như một bức tranh đẹp.
- Ẩn dụ: Hành trình đi học như khắc vào vách đá, hòa lẫn trong sương trời.
Tác dụng:
- Nhấn mạnh vẻ đẹp hồn nhiên giữa thiên nhiên rộng lớn, đồng thời thể hiện ước mơ và nghị lực mạnh mẽ của học sinh vùng cao trên con đường đến lớp. Em đi học với sự chở che của quê hương, mang trong mình khát vọng vươn lên, đóng góp cho sự phát triển của quê hương.
- Làm cho câu thơ trở nên giản dị, giàu sức biểu cảm, gợi lên những xúc cảm trong sáng và sâu lắng, khiến giọng thơ trở nên đầy tâm tình và lay động lòng người.
Câu 4:
Ý nghĩa:
Có thể đề cập đến một số ý sau hoặc diễn đạt theo cách khác miễn là phù hợp.
- Khuyến khích tinh thần học tập kiên trì, không ngại khó khăn để theo đuổi ước mơ.
- Truyền động lực để mọi người nỗ lực vươn lên, thay đổi số phận, xây dựng và làm rạng danh quê hương, đất nước.
- Bày tỏ sự ngưỡng mộ và yêu quý đối với những học sinh vùng cao – dù hành trình đến trường đầy gian nan nhưng vẫn giữ được niềm vui, sự hồn nhiên và khát vọng tươi đẹp.
Câu 5:
Vấn đề cần nghị luận: Ý nghĩa của tinh thần vượt khó.
Giải thích:
- Tinh thần vượt khó là biểu hiện của ý chí kiên cường, bản lĩnh vững vàng và quyết tâm không khuất phục trước những thử thách trong cuộc sống.
Phân tích, bàn luận:
- Giúp con người rèn luyện bản lĩnh, trở nên trưởng thành và chủ động đối diện với cuộc sống.
- Biến thử thách thành cơ hội để bứt phá, dám nghĩ, dám làm, giữ tinh thần lạc quan và không dễ dàng gục ngã trước khó khăn.
- Góp phần lan tỏa những giá trị tích cực đến cộng đồng, tạo động lực phát triển quê hương, đất nước, làm rạng danh dân tộc và xã hội.
Phạm Lan
Mình là Phạm Xuân Lan, giáo viên tại trường THPT Lê Văn Tám, với kinh nghiệm giảng dạy 8 năm. Tôi lập ra trang web Topdethi với mong muốn chia sẻ kiến thức, tài liêu cho các em học sinh ở trường tôi đang giảng dạy và các em học sinh cũng như thầy cô giáo các trường học khác.